یه عکس نجومی خیلی خیلی خیلی زیبا که اگه نبینید تموم عمرتون بر فناست!!!در ادامه مطلب
ادامه مطلب

سياهچاله اي كه در قلب كهكشان ما قرار دارد بسيار كوچكتر از اندازه اي است كه قبلا براي آن تصور مي شد. بر اساس مطالعات جديد اين سياهچاله مي تواند بين فضاي زمين و خورشيد جاي بگيرد.

 

سياهچاله اي كه در قلب كهكشان ما قرار دارد بسيار كوچكتر از اندازه اي است كه قبلا براي آن تصور مي شد. بر اساس مطالعات جديد اين سياهچاله مي تواند بين فضاي زمين و خورشيد جاي بگيرد.
سياه چاله ها اجرامي با جرم بسيار متراكم هستند كه حتي نور نمي تواند از نيروي گرانشي آن گريز كند. قطرهاي بسيار متفاوتي براي سياهچاله موجود در مركز كهكشان راه شيري تخمين زده شد : به كوچكي مدار عطارد و به بزرگي مدار پلوتون.سال گذشته ، پژوهشگران اندازه آن را به بزرگي مدار زمين به دور خورشيد برآورد كردند.اما برآورد جديد اين اندازه را تا نيم كاهش مي دهد و بدين ترتيب قطر اين سياهچاله كه به Sgr A موسوم است حدود 93 ميليون مايل يعني به اندازه فاصله بين زمين و خورشيد مي باشد.  اين اندازه گيري با استفاده از Very Long Baseline Array (VLBA) انجام شده كه شبكه هاي از 10 راديوتلسكوپ است كه در سراسر آمريكا پراكنده مي باشند.جزئيات مربوط به اين يافته در نسخه 3 نوامبر مجله Nature ديده مي شود.

سياهچاله يا پديده اي ديگر؟
Sgr A در مركز كهكشان راه شيري و در فاصله حدود 26.000 سال نوري واقع مي باشد. برآورد مي شود كه جرمي معادل 4 ميليون خورشيد را داشته باشد. اگر اين تراكم بالاي ماده در چنين فضاي كوچكي متعلق به يك سياهچاله نباشد ، آنگاه شناخت ماهيت اين پديده و يافتن شناسه اي براي آن با محدوديتهاي سختي مواجه مي شوند. يك احتمال كه در حوزه فرضيه هاي موجود بعيد مي باشد اين است كه شايد اين پديده خوشه اي از ميليونها ستاره فروريخته و مرده بنام ستاره هاي نوترني باشد. در اين صورت اين ستاره ها فقط براي 20.000 سال به حيات ادامه مي دادند و در پايان آن زمان رمبش مي كرده و تبديل به سياهچاله مي شدند و يا تبديل به بخار شده و به درون فضا پراكنده مي شدند.
نظريه ديگر كه باور كردني تر است عنوان مي كند كه Sgr A يك سياهچاله بسيار پرجرم مانند آنهائي است كه در مركز كهكشانهاي ديگر وجود دارند. برخي از اين سياهچاله ها با منتشر ساختن جريانهاي بسيار قابل روئيتي از ماده بسيار داغ موسوم به فواره هاي ذرات باعث "انگشت نما" شدن خود مي شوند. اين فوراه هاي ذرات در نزديكي Sgr A رديابي شده اند ، ولي كم رنگ تر و بسيار كوتاه تر از فواره هاي يافت شده در اطراف سياهچاله هاي بسيار پرجرم مي باشند. اين اندازه گيري جديد اخترشناسان را يك قدم به شناسائي ناحيه كروي فرض شده اطراف سياهچاله نزديكتر مي كند. اين ناحيه كروي مرزي را نشان گذاري مي كند كه در وراي آن هيچ چيز - حتي نور- نمي تواند از كشش گرانشي فرار كند و" افق رخداد" (event horizon) ناميده مي شود. شناسائي اين افق اثبات قطعي اين فرضيه خواهد بود كه Sgr A يك سياهچاله با جرم بسيار بالا است.

يافتن افق رخداد
افق رخداد هرگز بصور مستقيم رصد و مشاهده نشده اما اختر شناسان معتقدند كه در صورت بالا بودن وضوح تلسكوپها اين امر امكان پذير مي شود. يك منظر كه از وضوع بالا و كافي برخوردار مي باشد دايره اي تاريك -سايه- را آشكار خواهد كرد. اين سايه توسط پرتوهائي از پشت سياهچاله ايجاد مي شود كه به درون افق رخداد مكيده مي شوند. يك حلقه درخشان اين سايه را احاطه مي كند كه در اثر انكسار نوري است كه توانسته به زحمت از افق رخداد فرار كند.فرد لو (Fred Lo) مدير رصدخانه اخترشناسي ملي و پژوهشگر اين مطالعه جديد مي گويد" روئيت اين سايه اثبات نهائي براي وجود يك سياهچاله بسيار پرجرم در مركز كهكشان ما خواهد بود.  يك چنين سايه اي از زمين بسيار ضعيف و كوچك خواهد بود ولي در صورتيكه وضوح تلسكوپها تا ميزان 1.5 برابر وضعيت فعلي افزايش داده شوند ، رديابي آن امكان پذير خواهد شد.

منبع : علم نجوم علم روز دنیا

 

تیم هدایت پرواز شاتل ناسا٬ پس از بررسی‌های دقیق اعلام کردند که بدنه‌ی شاتل فضایی ایندیور آسیب جدی ندیده است و نیازی به تعمیر آن نیست.

تصويري از ناحيه‌ي آسيب ديده

 

هنگام بلند شدن شاتل از زمین٬ قطعه‌ای از فوم به بدنه‌ی آن برخورد کرد و فرو رفتگی کوچکی در آن ایجاد کرد. ابعاد این ناحیه کم تر از ۱۰ سانتی‌متر است.

 

 

مهندسان هوافضا و دانشمندان پس از محاسبات بسیار به این نتیجه رسیدند که هنگام بازگشت٬ دمای ناحیه مورد نظر از ۳۵۰ درجه‌ی فارنهایت بیش‌تر نخواهد شد و با توجه به ابعاد فرو رفتگی٬ مشکلی ایجاد نخواهد شد.

 

شاتل پس از ماموریتی دو هفته‌ای٬ روز دوشنبه از ایستگاه فضایی بین المللی جدا خواهد شد و چهارشنبه به زمین خواهد نشست.

 

منبع:www.spaceflightnow.com

منبع : علم نجوم علم روز دنیا

گروهی از دانشمندان به جای تئوری انفجار بزرگ، تئوری پرش بزرگ را پیشنهاد کرده اند  

گروهی از دانشمندان آمریکایی مدل ریاضی جدیدی را توسعه داده اند که براساس آن جهان حاصل متلاشی شدن یک جهان دیگر است. فیزیکدانان موسسه فیزیک و هندسه جاذبه ایالت پن در آمریکا ، براساس این مدل جدید ریاضی نشان داده اند که منشاء هستی بیشتر از آنکه شبیه به یک انفجار بزرگ باشد، به پرش بزرگ شبیه است. این فیزیکدانان اذعان کرده اند که تئوری "انفجار بزرگ" که برپایه تئوری نسبیت انیشتن است، مدل بهتری برای توضیح درباره منشاء هستی است. این دانشمندان که نتایج تحقیقات خود را در مجله "نیچر فیزیک" منتشر کرده اند، با استفاده از مدل "حلقه گرانش کوانتوم" که یک ماشین زمان برپایه ریاضی است، به تئوری جدیدی دست یافتند که ترکیبی از جاذبه عمومی و فیزیک کوانتوم است. این دانشمندان در حقیقت به جای تئوری "انفجار بزرگ"، تئوری "پرش بزرگ" را پیشنهاد کرده اند.

منبع : علم نجوم علم روز دنیا

دو سال پیش در چنین روزی تلسکوپ فضایی اسپیتزر بسوی آسمانهای تاریک در فضا حرکت کرد . در طول این دو سال چشمان فروسرخی این رصد خانه از دنیای پنهان ستاره های نوزاد و گرم ، دیسکهای بی نظم برای شکل گیری سیارات و کهکشانی با شکوه و عظمت به انضمام کهکشانی عجیب و غریب بنام NGC4725 پرده برداشت .

گمان برده می شود این کهکشان ویژه تنها یک بازوی مارپیچی داشته باشد این در حالیست که اکثر کهکشانهای مارپیچی دارای دو بازو یا بیشتر هستند . اخترشناسان NGC4725  را به عنوان کهکشانی حلقه ای و بسته می شناسند زیرا در آن میله ای از ستارگان در مرکز بوسیله حلقه ای برجسته از ستارگان احاطه شده اند . (دراین تصویر میله بصورت برآمدگی افقی با عوارضی به رنگ قرمز ضعیف دیده می شود ) .

کهکشان راه شیری ما هم دارای چندین بازوست و به تناسب آن میله و حلقه ای کوچکتر دارد . در این تصویر کاذب رنگ از اسپیتزر بازوی کهکشان به رنگ قرمز و برجسته به نظر می رسد . رنگ سفید برای مرکز و آبی   برای هاله دور مرکز می باشد . رنگ قرمز هم ابرهای غباری گرم را نشان می دهد که بوسیله ستارگان تازه متولد شده روشن می شوند . رنگ آبی جمعیت های ستاره ای سردتر و قدیمی تر را نمایش می دهد . چرخ پره های قرمز رنگ که در بازوها دیده می شوند انبوهه هایی   از مواد ستاره ای هستند که احتمالا به سبب میدان مغناطیسی نا معینی به یکدیگر فشرده شده اند .

NGC4725 ، 41 میلیون سال نوری با ما فاصله دارد و در صورت فلکی گیسو قرار گرفته است . این تصویر هم حاصل چهار تصویر دیگری است که اسپیتزر تهیه کرده است . در آن 6/3 میکرون برای آبی ، 5/4 میکرون برای سبز ، 8/5 و 8 میکرون برای قرمز می باشد . سهم نور ستارگان (6/3 میکرومتر) کمتر شده تا قدرت دید عوارض غباری در تصویر بهتر شود .    

 

برای اطلاعات بیشتر پیرامون اسپیتزر :http://www.spitzer.caltech.edu/spitzer/index.shtml

منبع : علم نجوم علم روز دنیا

مقدمه

از زمانهای کهن ، مردم در آسمان شب در میان گروههای ستارگان ، اشکالی خیالی دیده‌اند. با استفاده از خطوط ، آنها ستارگان این گروهها را به یکدیگر متصل کرده و اشکالی به نام صورت فلکی را تشکیل داده‌اند. امروز طبق سیستمی بین المللی آسمان پیرامون زمین به 88 منطقه تقسیم می‌شود و هر منطقه در بر گیرنده یک صورت فلکی است.

طرح هر صورت فلکی نمایانگر شیء یا جانداری است و تعدادی از آنها به یاد شخصیتهای اسطوره‌ای نامگذاری شده‌اند. از زمین ، ستارگان هر صورت فلکی مجاور یکدیگر به نظر می‌آیند، اما در حقیقت آنها فاصله بسیاری از همدیگر دارند. همگی آنها در فواصل مختلفی از زمین قرار دارند. اگر می‌توانستیم از جای دیگری از فضا به صورت فلکی جبار نگاه کنیم، طرح ستاره‌ای آن از آنچه که از زمین می‌بینیم، متفاوت می‌باشد.

کره آسمان

از زمین ، صورتهای فلکی چنین به نظر می‌رسند که به داخل کره‌ای تو خالی معروف به کره آسمان چسبیده‌اند. ظاهراً این کره هر 24 ساعت یکبار در مسیری شرقی _ غربی به دور زمین می‌گردد. شبکه‌ای از خطوط معروف به بعد و میل به اختر شناسان کمک می‌کند تا محل ستارگان کره آسمان را بیابند و نقشه‌های ستارگان ، تصویر کره‌ای فرضی بر روی صفحه‌ای تخت هستند.

ستاره قطبی و دبها

آنهایی که در نیمکره شنالی زندگی می‌کنند، می‌توانند به قطب شمال کره آسمان بنگرند. ستاره قطبی به این قطب بسیار نزدیک است. بر خلاف سایر ستارگان ، به نظر نمی‌آید که با گردش زمین به دور محورش ، ستاره قطبی در آسمان حرکت کند. صور فلکی پیرامون ستاره قطبی عبارتند از دب اکبر (خرس بزرگ) و دب اصغر (خرس کوچک).

ستاره قطبی همواره این چنین در مجاورت قطب شمال سماوی قرار نداشته و همیشه نیز چنین باقی نخواهد ماند. چون زمین اندکی در محورش تکان می‌خورد، قطب شمال همیشه به نقطه‌ای ثابت در کره آسمان اشاره نمی‌کند. در عوض در طی 25800 سال ، بخش شمالی محور زمین دایره کوچکی را در نیمه شمالی کره آسمان بجای می‌گذارد. ستارگانی که به این دایره نزدیکترند، به نوبت قطب شمال کره آسمان را نشان می‌دهند.

قدر ظاهری

هنگامی که به ستارگان درخشان در آسمان شب می‌نگریم، برخی از بقیه درخشانترند. ستاره شناسان برای بیان میزان درخشندگی ستارگان ، از یک مقیاس درخشندگی به نام قدر ظاهری استفاده می‌کنند. برای اولین بار هیپارخوس ، منجم یونانی قرن دوم پیش از میلاد ، ستارگان را این چنین طبقه بندی کرد. سپس دامنه مقیاسش برای در بر گرفتن اجرام سماوی درخشانتر و کم نورتر ، افزایش یافت.

صلیب جنوبی

ساکنان نیمکره جنوبی کره آسمان بنگرند. هیچ ستاره درخشانی مجاور این قطب نیست، اما صورت فلکی صلیب جنونی نشانه‌ای برای یافتن آن است. اگر چه صلیب جنونی از تمام صور فلکی کوچکتر است، اما در زمینه روشن کهکشان راه شیری جنوبی ، یافتن آن آسان است. با گذشت زمان، نقطه‌ای از کره آسمان که محور چرخش زمین رو به آن است، تغییر مکان می‌دهد. در طی سالها این تغییر تنها به اندازه عرض ظاهری ماه است، ولی در خلال قرنها ، این جابجایی شدید است. مثلاً اگر شهرهای نیمکره شمالی نظیر ونکوور یا لندن در 3 هزار سال قبل از میلاد وجود داشتند، ساکنانشان می‌توانستند صورت فلکی صلیب جنوبی را ببیند.

منطقة البروج

چنین به نظر می‌رسد که همزمان با گردش زمین به دور خورشید، خورشید در مقابل زمینه متغیری از ستارگان حرکت می‌کند. مسیر سالیانه خورشید به دایرة البروج و پهنه‌ای از آسمان که با زاویه تقریبی 9 درجه از طرفین آن گسترده می شود، به منطقه البروج معروف است. تمدنهای باستانی برای اندازه گیری زمان، منطقه البروج را به 12 صورت فلکی تقسیم کردند ولی اکنون صورت فلکی دیگری به نام حوا به این باریکه آسمان افزوده شده است.

صور فلکی مهم

برخی از 88 صور فلکی از سایری معروفتند، و طرحهایی دارند که فوراً تشخیص داده می‌شوند. این طرحها همچون نشانه به ستاره شناسان در یافتن آنها در آسمان شبانه کمک می‌کنند. بهترین نمونه ، جبار (شکارچی) ، از درخشنانترین صور فلکی آسمان است. صورت فلکی معروف دیگر دب اکبر (خرس بزرگ) است . دب اکبر شامل هفت ستاره درخشان است که برای مدتهای طولانی علاوه بر ستاره شناسی ، در دریانوردی نیز راهنمای مفیدی بوده‌اند.

نام لاتینی	نام رایج	کره آسمان (شمال/جنوب)	نام لاتینی	نام رایج	کره آسمان (شمال/جنوب)
آندرومدا	امرأة المسلسله	شمال	لاسرتا	چلپاسه (سوسمار)	شمال
آنتلیا	تلمبه	جنوب	لئو	اسد	شمال
آپوس	مرغ بهشتی	جنوب	لئو ماینر	اسد اصغر	شمال
آکواریوس	دلو	جنوب	لپوس	خرگوش (ارنب)	جنوب
آکوئیلا	عقاب	هردو	لیبرا	میزان	جنوب
آرا	آتشدان	جنوب	لوپوس	گرگ	جنوب
آریس	حمل	شمال	لینکس	سیاهگوش	شمال
اوریگا	ارابه ران	شمال	لیرا	شلیاق (چنگ رومی)	شمال
بوتیس	عوا (گاوران)	شمال	منزا	کوهمیز	جنوب
سیلوم	قلم	جنوب	میکروسکوپیوم	میکروسکوپ	جنوب
کاملوپاردالیس	زرافه	شمال	مونوسرس	تکشاخ	هردو
سرطان	خرچنگ	شمال	موسکا	ذبابه (مگس)	جنوب
کانیزوناتیکی	سگهای شکاری	شمال	نرما	گونیا	جنوب
کانیس میجر	کلب اکبر	جنوب	اکتناز	ثمن	جنوب
کانیس ماینر	کلب اصغر	شمال	آفیکوس	حوا (مار افسای)	هردو
کاپریکوموس	جدی	جنوب	اریون	شکارچی (جبار)	هردو
کارینا	حمال	جنوب	پاو	طاووس	جنوب
کاسیوپیا	ذات الکرسی	شمال	پگاسوس	فرس اعظم (اسب بالدار)	شمال
سنتاروس	قنطروس	جنوب	پرسیوس	برساوش	شمال
سفیوس	قیفاووس	شمال	فونیکس	عنقا(سیمرغ)	جنوب
سیتوس	قیطس	هردو	پیکتور	سه پایه نقاش	جنوب
شاملئون	حربا (آفتاب پرست)	جنوب	پیسیز	حوت	شمال
سیرسینوس	دوپرگار	جنوب	پیسیزآسترینوس	حوت جنوبی	جنوب
کلومبا	حمامه(کبوتر)	جنوب	پایپس	کشتی دم	جنوب
کمابرنیسیس	گیسوان برنیکه	شمال	پیکسیس	قطب نما	جنوب
کرونا آسترالیس	اکیل جنوبی	جنوب	رتیکولوم	شبکه	جنوب
کرونا بوریالیس	اکیل شمالی	شمال	ساجیتا	سهم (تیر)	شمال
کروس	کلاغ	جنوب	ساجیتاریوس	قوس (رامی)	عقرب
کریتر	باطیه	جنوب	اسکالپتر	حجار (سنگتراش)	جنوب
کراکس	صلیب جنوبی	جنوب	اسکاتوم	سپر	جنوب
سیگنوس	دجاجه (قو)	شمال	سرپنس	حیه(مار)	هردو
دلفینوس	دلفین	شمال	سکستانز	السدس	هردو
درادو	ماهی طلایی (ابوسیف)	جنوب	تاروس	ثور	شمال
دراکو	اژدها	شمال	تلسکوپیوم	تلسکوپ	جنوب
ایکولیوس	قطعه الفرس	شمال	تریانگولوم آسترال	مثلث جنوبی	جنوب
اریدانوس	نهر	جنوب	توکانا	طوقان	جنوب
فروناکس	کوره	جنوب	اورسا میجر	دب اکبر	شمال
جمینی	جوزا (دوپیکر)	شمال	اورسا ماینر	دب اصغر	شمال
گراس	درنا	جنوب	ولا	بادبان	جنوب
هرکولیس	هرکول	شمال	ویرگو	سنبله	هردو
هارولوجیوم	ساعت	جنوب	ولانز	ماهی پرنده	جنوب
هایدرا	شجاع (مار باریک)	هردو	ولپکیولا	ثعلب(روباه)	شمال
هایدروس	هیه الماء (مار آبی)	جنوب	ایندوس	هندی	جنوب

 

منبع : سایت رشد

منبع : هنر فیزیک

این دنباله دار میرا است که می بینید

با دمی به اندازه ی  ۲درجه در آسمان

منبع : علم نجوم علم روز دنیا

عکسهایی بسیار زیبا از بارش شهابی برساوشی در ادامه مطلب
ادامه مطلب

بارش برساوشی یکی از بهترین شهاب‌باران‌های شناخته شده است. زیرا منجمان آماتور بسیاری در سراسر جهان داده‌های دقیق رصدی خود را از شمار و پراکندگی این بارش و زمان ثبت شده اوج آن در اختیار پژوهشگران مراکزی مانند انجمن بین‌المللی شهاب می‌گذارند. این داده‌ها به پوژهشگران فرصت می‌دهد تا وضعیت توده ذرات پدید‌آوردند بارش را به خوبی دریابند پ بارشهای سال بعد را دقیق‌تر پیش‌بینی‌ کنند. پیش‌بینی‌های رسمی قبلی درباره بارش برساوشی امسال که از سوی انجمن بین‌المللی شهاب (IMO) اعلام شده بود (و در ماهنامه نجوم شماره ۱۷۲ در مقاله شهاب‌باران نيمه‌تابستان منتشر شد) اوج بارش را بین ساعت ۵/۸ تا ۱۱ صبح (۵ تا ۵/۷ به زمان جهانی) روز ۲۲ مرداد پیش‌بینی می‌کرد که برای ایران در روز اتفاق می‌افتاد (گرچه حتی در این حالت نیز بارش زیبایی دیده می‌شد زیرا اوج بارش برساوشی چندان تیز، ناگهانی و کوتاه مدت نیست و طی چندین ساعت فعالیت نسبتا قابل توجهی دیده می‌شود و شهابهای آن حتی در دیگر شبهای نزدیک به بارش نیز جسته گریخته دیده می‌شوند).

اما جدیدترین پیش‌بینی‌های گروه مخصوص شهاب‌شناسان در انجمن بین‌المللی نجوم (IAU) بر اساس محاسبات مستقل چند پژوهشگر زمانهای تازه‌ای را اعلام کرده است. اوج اصلی برای ساعت ۲:۲۵ (۲۲:۵۵ شب ۲۱ مرداد به زمان جهانی) بامداد ۲۲ مرداد پیش‌بینی شده است اما گروهی نیز ساعت ۲:۱۸ (۲۲:۴۲ زمان جهانی) را پیش‌بنی کرده‌اند. گروهی دیگر از محققان نیز اوجی را برای ساعت ۳:۵۷ بامداد ۲۲ مرداد (۰۰:۲۷ زمان جهانی) پیش‌بینی کرده‌آند. اوج بارش هر کدام از اینها که باشد زمانی در ایران رخ می‌دهد

که کانون بارش در صورت فلکی برساوش به ارتفاع مناسبی از افق رسیده است (یعنی طول جغرافیایی ایران در کرهٔ زمین رو به توده ذرات بارش است). از سوی هز سه اوج پیش‌بینی شده برای ایران، خاورمیانه و اروپا (بجز بخش‌ّهای بسیار شمالی) و آفریقا در تاریکی رخ می‌دهد. از آنجا که کانون بارش در برساوش هر چه بیشتر به سپیده‌دم نزدیک شویم بیشتر ارتفاع می‌گیرد اگر اوج سوم رخ دهد ایران در بهترین طول‌های جغرافیایی برای دیدن براش برساوشی امسال است و حتی در دو اوج قبلی پیش‌بینی شده نیز موقعیت ممتازی دارد.

اما همان‌طور که ازمدت‌ها قبل پیش‌بینی شده‌بود بارش برساوشی امسال اوج دیگری نیز بجز یکی از این سه اوج اصلی پیش‌بینی‌ شده دارد که بر اثر برخورد زمین با رشته نسبتا جدیدی از توده شهابواره‌های برساوشی به وجود می‌آید. این اوج ثانویه برای حدود ساعت ۵/۷ صبح ۲۳ مرداد ( حدود ۴ صبح به زمان جهانی) یا ۱۳:۳۰ همان روز (۱۰ صبح به زمان جهانی) پیش‌بینی شده است که ایران و خاورمیانه هر دو را در روشنایی روز از دست می‌دهند (مگر رصدگرانی که با آنتن‌های رادیویی مخصوص اواج رادیویی برخورد شهابها با جو را ردیابی می‌کنند). اوج ثانویه بارش برساوشی امسال چندان دقیق و و مشخص نیست زیرا شناخت کافی از این رشته جدید ذرات در توده بارش برساوشی وجود ندارد.

گزارشهای دقیق منجمان آماتور ارزش بسیاری در رشد این بخش از دانش نجوم دارد. گزارش‌های خود را علاوه به ارسال به ماهنامه نجوم (nojum@nojum.ir) و گروه‌های داخلی فعال در این زمینه، برای کمک به پژوهش‌های بین‌المللی، پس از هماهنگ سازی با استاندارد‌های گزارش‌نویسی بارشهای شهاب، به انجمن بین‌المللی شهاب بفرستید. آسمانتان صاف و شب‌تان شهاب باران!

برای مطالعه بیشتر درباره بارش برساوشی سال ۱۳۸۶ این مقاله و درباره رصد و ثبت شهابها این مقاله جامع و راهنما را در وبگاه نجوم بخوانید

منبع : علم نجوم علم روز دنیا

این یافته‌ها شاهدی بر وجود مجموعه برهم کنش‌های بین قمرها، حلقه‌ها و مغناطکره‌ی زحل است. نتایج این تحقیقات که حاصل کار با ابزارهای مختلف کاسینی در سال‌های ۲۰۰۴ و ۲۰۰۵ است در شماره‌ي آگوست نشریه Science منتشر شده است.

«متیو هدمن»(Matthew Hedman) همکار گروه تصویر برداری کاسینی از دانشگاه کرنل و مولف ارشد مقاله منتشر شده٬ می‌گوید:"در حالی که اندازه گیری میزان پلاسما و غبار اطراف حلقه G میزان ماده موجود را به ما نشان می‌دهد، تصاویر راه دور الگوی حرکتی و محل فعلی این کمان را نمایان می‌سازد."

خاستگاه حلقه‌های عظیم و پیچیده زحل همچنان به صورت یک راز باقی است. این حلقه‌ها به ترتیب از درون به بیرون به شکل D،C،B،A،F،G،E نام گذاری شده‌اند. حلقه‌های اصلی A,B,C پهنایی به اندازه فاصله ماه تا زمین دارند.

برخلاف حلقه‌های غباری زحل، مانند E و F، حلقه G نه در کنار قمری که ماده مورد نیاز برای ادامه حیاتش را تأمین کند قرار دارد (مانند انسلادوس برای حلقه E) و نه قمرهای چوپان، مانند پرومتئوس و پاندورا برای حلقه F، در اطراف آن دیده شده است. وضعیت حلقه G تا به امروز نامشخص بود.

تصاویر کاسینی نشان می‌دهد که این کمان روشن در حدود یک ششم این حلقه را فراگرفته است. در مقایسه با پهنای ۵۹۰۰ کيلومتري حلقه G، این کمان تنها ۲۵۰ کيلومتر پهنا دارد. کاسینی از زمان رسیدن به زحل در سال ۲۰۰۴ بارها این کمان را دیده است. از این رو، به نظر می‌رسد کمان حلقه G یک ساختار دیرپا در حلقه‌های زحل باشد. این در حالی است که گرانش میماس نیز ،که با قطر ۴۰۰ کیلومتر نزدیک‌ترین قمر به حلقه G است٬ روی آن تأثیر می‌گذارد.
از سوی دیگر، هدمن و همکارانش با استفاده از شبیه سازی‌های رایانه‌ای نشان دادند که آشفتگی گرانشی میماس می‌تواند این ساختار را شکل دهد. مانند کمان‌های حلقه نپتون که به همین شکل توجیه شدند.

سابق بر این،تصاویر سال ۲۰۰۵ تصویربردار مغناطکره‌ی کاسینی فضاهای خالی در کنار این کمان را نشان داده بود. به اعتقاد دانشمندان جرم گم شده احتمالا این تکه‌ها را جذب می‌کند.
به اعتقاد «الیاس روسس»(Elias Roussos ) از آزمایشگاه تحقیقات منظومه شمسی موسسه ماکس پلانک آلمان و عضو گروه تصویربرداری مغناطکره‌ي کاسینی دانه های غباری که کاسینی دیده است برای جذب مواد باردار فعال کافی نیستند.مشخص است که مقدار بسیار بیشتری ماده در این کمان قرار دارد.

دانشمندان نتیجه گیری می‌کنند که مقدار بیشتری جرم، که تاکنون دیده نشده است، به صورت تکه‌هایی از اندازه چند میلیمتر تا صخره‌های کوچک در این کمان مخفی شده‌اند. مجموع آن‌ها باید حدود یک قمر یخی کوچک ۹۸ متری جرم داشته باشند.

«جف کوزی»(Jeff Cuzzi) از مرکز تحقیقی «ایمز» ناسا در کالیفرنیا در این‌باره می‌گوید:" آن جا قبلا قمری بوده که بعدا نابود شده و مقداری قلوه سنگ از خود به جای گذاشته است."

«جو برنز»(Joe Burns)، یکی از مولفین مقاله منتشر شده در Science از دانشگاه کرنل و عضو گروه تصویربرداری کاسینی به فرصت‌های پیش رو اشاره می‌کند:" ۱۸ ماه دیگر، زمانی که کاسینی از ۹۶۰ کیلومتری این کمان گذر کند، فرصتی استثنایی برای شناخت منشأ حلقه‌ي G در اختیار خواهیم داشت."

منابع: ناسا ٬ اسا و نیو ساینتیست

منبع : علم نجوم علم روز دنیا

یرای بدست آوردن دمای یک ستاره ما به طیفی که از آن ستاره به دست می آید نیاز داریم.
البته دمایی که ما می خواهیم بدست بیاوریم مربوط به سطح آن است نه داخل ستاره.
بسیار واضح است که دمای سطح ستاره بسیار کمتر از داخل آن است دلیل آن هم تراکم مواد است هر چه تراکم بیشتر باشد دمای ستاره در آن محل زیادتر است تا جایی که تراکم کمتر است
ابتدا بیایید طیف نمایی را بررسی کنیم و ببینیم اصلا چه سودی دارد که ما طیف ستاره را داشته باشیم.
همان طور که گفته شد دما در سطح هر ستاره را می توان به روش طیف نمایی بدست آورد. حتی می توان مقدار و نوع مواد در سطح هر ستاره را پیش بینی کرد.
خود طیف نمایی یک علم است این علم به بررسی اشعه ای می پردازد که از طرف یک شی نورانی در اینجا ستاره به سمت ما می آید دانشمندان این علم وسیله را برای کار خود در اختیار دارند به نام طیف نما.




● طیف نما چیست؟
ما ۲ تا طیف نمای کلی داریم یکی طیف نمای منشوری و دیگری طیف نما با توری پراش

● طیف چیست؟
اگر شما شکست نور خورشید بعد از گذشتن از منشور را دیده باشید حتما ۷ رنگ مشهور را هم دیده اید به مجموع این ۷ رنگ طیف نور خورشید گفته میشود می دانید چرا شما رنگها را می بینید؟ چرا شما رنگ قرمز را از بنفش یا آبی تشخیص می دهید؟ دلیل آن در طول موج است رنگ سرخ بلند ترین طول موج نور مریی را دارد و بنفش کوتاه ترین طول موج نور مریی را داراست.

● طول موج چیست؟
هنگامی که دریا طوفانی می شود دریا امواجی را موازی می فرستد وقتی کلمه طول موج می آید بیشتر اشخاص یاد نور می افتند ولی در حقیقت هر ۲ موجی طول موج دارند حتی ۲ موج دریا
هر طول موج مسافت بین ۲ قعر یا قله موج است حالا شاید سوال برایتان پیش بیاید که بگویید شاید طول موج ما آنقدر کوچک بود که نتوانستیم آن را با واحد مثلا سانتیمتر اندازه بگیریم یا متر در پاسخ باید گفت که طول موج را با واحدی به نام آنگستروم اندازه می گیرند که چیزی در حدود ۱۰ به توان منفی ۱۰ متر است.
برای مثال طول موج نور سرخ ۷۰۰۰ آنگستروم است برای تبدیل آن به متر باید:

7*103/1010 = 7*10-7 m

.پس تا اینجای کار ما با طیف و وسیله مور د استفاده ی اخترشناسان برای فهمیدن دمای ستارگان آشنا شدیم. دوباره به بحث اصلی می پردازیم داشتیم در مورد دمای ستارگان صحبت می کردیم برای آنکه یک واحد مشخصی برای دما داشته باشیم دما را با واحد کلوین نشان می دهیم.
برای آنکه با مقیاس کلوین بیشتر آشنا شوید

x(k)-۲۷۳=y(cg)

k=کلوین cg=سانتیگراد

معمولا دمای ستارگان بین ۵۰۰۰ تا ۷۰۰۰ کلوین می باشد . اين دما 13.4 برابر دمای آب جوش است. یعني :

اگر دماي آب جوش را در فشار سطح درياي آزاد 100 درجه سانتي گراد بگيريم ؛ با تبديل آن به کلوین داريم:

۱۰۰+۲۷۳=۳۷۳(K)

حال از تقسيم دماي ستاره به آب جوش خواهيم داشت :

۵۰۰۰/۳۷۳=۱۳/۴ جواب تقریبی است

می بینید که ۱۳ برابر دمای آب جوش را اگر بالا ببریم تازه به دمای سطح ستاره ای با دمای پایین می رسد. دانشمندان مینیمم دمای ستارگان را ۱۸۰۰ درجه کلوین و ماکزیمم آن را ۵۰۰۰۰ در جه کلوین ثبت کرده اند.
یکای دیگری که دانستن آن بی ضراست فارنهایت است .

x(cg)*۹/۵+۳۲=y(f)

cg=سانتیگراد f=فارنهایت

مثالی هم برای این مقیاس می زنیم :

برای ستاره ای با دمای ۵۰۰۰۰ کلوین تبدیلات سانتیگراد و فارنهایت را انجام دهید
ابتدا آن را از رابطه قبلی به سانتیگراد تبدیل می کنیم :

۵۰۰۰۰-۲۷۳=۴۹۷۲۷(cg)

و از اینجا به فارنهایت تبدیل می کنیم :

۴۹۷۲۷×۹/۵+۳۲=۸۹۵۴۰.۶(f)

● چگونه دمای ستارگان را محاسبه کنیم؟
اولین گام برای محاسبه تعیین توزیع انرژی طیف است.

● توزیع انرژی طیف چیست؟
همان طور که از اسمش بر می آید بیان کننده این است که در هر طیف از رنگهای بدست آمده از نور ستارگان چه انرژی نهفته است یا بهتر بگویم انرژی آن طول موج چقدر است؟
ما منحنی ای داریم که بر اساس بلندی و کوتاهی طول موجها طراحی شده است ما در این نمودار می توانیم بفهمیم که :

هر چقدر طول موج کوتاه تر باشد انرژی بالاتری دارد و بالعکس

اگر طیف های خورشید را در نمودار بگذاریم می بینیم که بنفش بیشترین انرژی و کمترین طول موج را داراست.

● این منحنی از کجا آمده است؟
اگر خودمان هم دقت کنیم تجربه ی روزانه این مطلب را بارها به ما ثابت کرده است که هرگاه در یا آرام است یعنی طول موج ها زیاد است اثر تخریبی ندارد یعنی انرژی آن کم است ولی وقتی دریا طوفانی می شود یعنی طول موجها به هم پیوسته یا تقریبا خیلی نزدیک می شوند. دریا خاصیت ویران کنندگی دارد و انرژی آن زیاد است از این رو به طور تجربی این نمودار درست در می آید ولی اگر بخواهیم دقیقتر بگوییم دانشمندان با تبدیل نور به انرژی و سپس اندازه گیری آن می توانند بسیار دقیق طول موجهای اندازه گرفته شده را ارزیابی کنند و نتایج را در نمودار به ما بدهند.
پس ما می توانیم با داشتن این منحنی به راحتی اولین قدم را برداریم.
گام دوم که بسیار به گام اول مربوط می شود مربوط می شود به جستجو در نموداراین بار ما باید به دنبال کوتاه ترین طول موج برویم یعنی پر انرژی ترینشان. از این رو ما باید به دنبال لاندای ماکزیمم باشیم.

لاندا=طول موج

گام سوم را ویلهلم وین برداشته است او با کشف این فرمول بسیار راحت و خطی کار ما را راحت کرده است.

دمای ستاره= 289*105


ماکزيمم لاندا

دما برحسب کلوین و ماکزیمم لاندا بر حسب آنگستروم است همان طور که مشاهده می کنید لاندا ماکزیمم با دما نسبت عکس دارد یعنی هر چه طول موج کمتر باشد دما بیشتر است و بالعکس :

▪ اثبات فرمول
آهنی را ملتهب کرده و نوری را که از آن متصاعد می شود را می گیریم و طیف نمایی می کنیم و لاندای ماکزیمم را بدست می آوریم و سپس با وسیله ای مانند تف سنج نوری دمای آهن را بدست می آوریم و سپس با داشتن این رابطه :

%دما= ۱
--------------------------------------------------------------------------------

ماکزيمم لاندا


حالا با داشتن این رابطه می توان تساوی نوشت :

دما= X
--------------------------------------------------------------------------------

ماکزيمم لاندا

همان ضریب تساوی است که ما با داشتن آن دو داده می توانیم به راحتی ضریب را که همان 105×289 است را بدست بیاوریم.
مثال:

اینکه لاندای ماکزیمم خورشید برابر با ۴۷۰۰ آنگستروم می باشددمای آن را تعیین کنید :

289*105/4700 = 6148.93 K

جالب است بدانید که دمایی که به این روش محابسه می شود به دمای جسم تاریک موسوم است. روش های دیگری هم برای بدست آوردن دمای ستاره مرسوم است ولی این یکی از همه استاندارد تر است.


--------------------------------------------------------------------------------

شايد برای شما جالب باشد که استفاده از طيف هاي نوري و طول موج آنها زمينه بسياري از کاربردهاي علمي- صنعنتي نيز دارد ، که از جمله مهمترين آنها می توان به تشخيص عناصر موجود در يک فلز اشاره نمود. زطرا هر عنصر طيف نوري خاصخود را ساطع مي کند. اين عمل توسط دستگاه کوانتومتری انجام مي شود.

منبع : http://hupaa.com/forum/viewtopic.php?t=5195&highlight=

 

منبع : هنر فیزیک

اتمسفر:

زهره اتمسفری بسیار گرم و غلیظ دارد. در این سیاره هیچ موجود زنده ای نمی تواند به حیات ادامه دهد،برای نمونه فرض کنید شما در سطح سیاره ایستاده اید، شما توانایی تنفس ندارید، نیروی بسیار زیادی که اتمسفر زهره به شما وارد می کند در حدی است که می تواند شما را له کند و دمای بسیار بالا باعث سوختن شما می شود، دمایی که برای ذوب سرب کافی است.

بخش عمده اتمسفر زهره از دی اکسید کربن و ابرهای کلفت سولفوریک اسید که کاملا سطح سیاره را پوشانده اند تشکیل شده است. اتمسفر غلیظ سیاره با به دام انداختن انرژی که از خورشید به سطح سیاره می رسد سبب می شود که دمای اتمسفر و سطح سیاره بالا رود و تنها بخش اندکی از آن توانایی رها شدن دارد. این اثر گلخانه ای باعث شده که سطح و مناطق کم ارتفاع اتمسفر زهره به یکی از گرم ترین مکان های منظومه خورشیدی تبدیل شوند! اگر شما در سطح سیاره باستید فشار هوایی که از سوی اتمسفر زهره به شما وارد می شود 90 برابر فشار هوای سطح دریا در زمین است، مانند اینکه شما در عمق 914 متری اقیانوسی در زمین قرار گیرید. بخش اصلی گازهای اتمسفر سیاره را دی اکسید کربن با 96 درصد تشکیل میدهد. پس از آن نیتروژن با 3.5 درصد و بقیه اتمسفر را گازهای مو نو اکسید کربن، آرگون، دی اکسید سولفور و بخار آب می سازند.

دستگاه های اندازه گیری که به وسیله کاوشگرهایی که به سوی زهره سفر کرده اند نشان داده اند که دمای اتمسفر تقریبا در شب های طولانی و تاریک سیاره نیز ثابت باقی می ماند. بنابراین، فصل های مختلف در زهره موجود نیست و دمای شب و روز باهم تفاوتی ندارند.

 

کشف:

زهره یکی از درخشان ترین اجسام آسمان است و با چشم غیر مسلح به سادگی دیده می شود، یافتن زهره ممکن است به این خاطر که همیشه کنار خورشید قرار دارد کمی مشکل باشد، البته چون زهره نسبت به عطارد از خورشید دورتر است تا ساعاتی پس از اینکه خورشید کاملا غروب کرد یا پیش از طلوع خورشید نیز در آسمان است و شما می توانید از زهره به عنوان راهنمایی برای یافتن عطارد استفاده کنید. تمدن های باستانی بر این باور بودند که دو جسم متفاوت در آسمان وجود دارد، بنابراین آنها جسمی که در صبح پیش از طلوع خورشید نمایان می شد را ستاره صبحگاه و دیگری که پس از خورشید غروب می کرد را ستاره شامگاه می نامیدند، البته ما اکنون می دانیم که این دو یکی هستند.

هیچکس نمی داند که واقعا چه کسی برای نخستین بار زهره را کشف کرد زیرا زهره در آسمان آشکار است. بهر حال، بیشتر کشفیات و دانسته های ما از در باره ی زهره در سده پیش صورت گرفته است. رابرت ریچاردسون ( Robert Richardson ) نخستین کسی بود که متوجه چرخش برعکس زهره شد. به دیگر سخن، در زهره خورشید از غرب طلوع و در شرق غروب می کند.

عطارد تنها با یک فضاپیما از نزدیک دیده شده، اما زهره بسیار خوش شانس تر بوده است. میان ایالات متحده آمریکا و اتحاد جماهیر شوروی رقابتی برای فرستادن کاوشگر به سوی زهره وجود داشته است. تقریبا همه آنچه که ما درباره زهره می دانیم حاصل همین مسابقه است.

امروزه ما می دانیم که زهره اتمسفر بسیار غلیظی دارد که مواده عمده آن را دی اکسید کربن و سولفوریک اسید تشکیل می دهند و دمای سطح سیاره بسیار بالا است «در حدود 483 درجه سلسیوس».

حتی امروز نیز ما در حال کاوش سیاره همسایمان هستیم. در سال 1990، فضاپیمای مجلان ( Magellan ) شروع به نقشه برداری از سطح زهره کرد. فضاپیما کوه ها و دهانه های آتشفشانی و نبود آب بر سطح سیاره را نشان داد.

 

منبع : آسمان ایران 

یه مطلب نجومی جالب درباره زحل در ادامه مطلب
ادامه مطلب

در ماه جاری میلادی نمایی از گردباد قطبی زحل که توسط فضاپیمای کاسینی گرفته شده بود، اخترشناسان را بیش از پیش نسبت به چگونگی عملکرد اتمسفر سیارات کنجکاو کرد.اما برای سیاره شناسانی که هم اکنون مشغول بررسی سیاره زهره می باشند ، این تصویر تا حدودی آشنا بود. 

در دهه 1970 میلادی اخترشناسان گردبادی مشابه را در جو زهره مشاهده نمودند و تاکنون به مدت شش ماه است مدار گرد ونوس اکسپرس آژانس فضایی اروپا مشغول بررسی این ساختار جوی عجیب می باشد.

فضاپیمای پایونیر ونوس ناسا بیست و پنج سال پیش،برای نخستین بار این گردباد قطبی را در سیاره زهره کشف کرد.این گرداب بواسطه دارا بودن دو مرکز ، یکی از اسرار آمیز ترین پدیده ها در منظومه شمسی می باشد.

یکی از مهمترین بخش های ماموریت مدارگرد ونوس اکسپرس، به هنگام نخستین رویارویی با زهره در آوریل سال 2006 میلادی ،کشف گرداب دیگری در قطب جنوب این سیاره بود؛ سرانجام گرداب مورد نظر کشف گردید.

پیر دورزات مدیر و متخصص تصویر بردار طیف سنج حرارتی مرئی و فرو سرخ مدارگرد ونوس اکسپرس (VIRTIS) از رصدخانه ملی پاریس در این باره می گوید: گردباد های قطبی بیان گر وجود عناصر بنیادی دینامیک جو یک سیاره می باشند اما تندباد و یا طوفان ‌نیستند، چرا که طوفان از صعود هوای مرطوب در جو پدید می آید.به علاوه هوای مرطوب برای صعود نیازمند نيروى کوريوليس- تقابل بین گردش جو و چرخش سیاره-می باشند، در حالیکه این نیرو برای انتقال گردباد ها به قطب های سیاره کافی نیست و سرعت چرخش سیاره زهره نیز بسیار آهسته است. دوره تناوب(حركت به دور محور) این سیاره برابر با  243 روز زمینی می باشد.

گردباد قطبی ار کنار هم قرار گرفتن منطقه ای کم فشار از جو با قطب در حال گردش سیاره بوجود می آید.

این امر باعث می شود هوای چرخان  از نقط فوقانی جو به سمت پایین حرکت کند، همانند گردابی که آب به هنگام پایین رفتن در اطراف خود ایجاد می کند.

 

 

 

 

نمایی حقیقی از گردباد های زحل (سمت راست) و زهره (سمت چپ)

 

 

گردباد ها فرایندی کاملا طبیعی هستند و در سایر سیارات جود دار  از جمله زمین نیز رخ می دهند.اما آنچه که سیاره زهره را از دیگر سیارات متمایز می سازد، دو مرکزی بودن ساختار این گردباد است.

برای آگاهی یافتن از ماهیت این گردباد مدارگرد ونوس اکسپرس با تجهیزات همراه خود به جمع آوری اطلاعات می پردازد.در این بین حداکثر میزانی جمع آوری اطلاعات بسیار مهم است زیرا گردباد ها دائما در حال تغییر اند و بررسی این فرایند دانشمندان را قادر می سازد به چگونگی این تغییرات و چرخه جوی سیاره پی ببرند.

در همین زمان اطلاعاتی از گردباد قطبی زحل توسط فضاپیمای کاسینی جمع آوری می شود.دروزات یکی از اعضای تیم نقشه بردار طيف سنج مرئی فرو سرخ فضاپیمای کاسینی(VIMS) نیز می باشد.  

تیم تحقیقاتی ویمز با استفاده از تجهیزات پیشرفته خود به بررسی مرکز گردباد قطبی سیاره زحل خواهد پرداخت.به عقیده دروزات از آنجا که ابر های تیره مانع از مشاهده مستقیم جزئیات در نور مرئی می گردند، بررسی این پدیده در طیف فرو سرخ به اخترشناسان این امکان را می دهد تا بیش از صد کیلومتر در پس ابر ها به کاوش بپردازند.

این مشاهدات دانشمندان را در ساخت مدل هایی سه بعدی از ساختار گردباد های قطبی یاری خواهد کرد.به علاوه آنها قادر خواهند بود به مقایسه گرد باد های زهره، زحل و دنیا های دیگر بپردازند.این در حالی است که تفاوت ها و شباهت ها آتی  گرد باد های قطبی در پی بردن به تفاوت های میان اتمسفر سیارات مختلف نقشی اساسی خواهند داشت.

به این شیوه از بررسی، سياره شناسی تطبیقی می گویند، به بیان دیگر با مطالعه پدیده های زمینی در سیارات دیگر، درک بهتری از سیاره خودمان بدست می آوریم.

 

منبع : علم نجوم علم روز دنیا

در ادامه مطلب
ادامه مطلب

مقدمه

در اين مقاله سعي دارم تا شما را با پديده اي به نام Einstein Ring يا حلقه اينشتين آشنا كنم و به زباني ساده بيان كنم كه چگونه اين پديده نادر رخ مي دهد.

 

Einstein Ring چيست ؟

شايد تا به امروز تصاويري مشاهده كرده باشيد كه مانند آن چيزي است كه در شكل 1 مشاهده    مي كنيد.در اين تصوير يك حلقه نوراني را مي توانيد مشاهده كنيد كه به دور يك ستاره بسيار دور وجود دارد.شايد در نگاه اول فرض كنيد اين يك سحابي باشد،اما اگر كمي اطلاعات داشته باشيد، در حال حاضر در حال مشاهده نور ستاره اي در پشت ستاره جلويي هستيد.شايد بپرسيد چنين چيزي امكان ندارد،چرا كه نور ستاره نقطه اي است نه حلقه اي!اما با خواندن قسمت بعد مي توانيد به اين پرسش پي ببريد.

 

 

 

 

Einstein Ring چگونه بوجود مي آيد؟

طبق نظريه نسبيت انيشتين نور در نزديكي يك ميدان گرانشي از مسير خود كه يك خط مستقيم است منحرف مي شود.حال ما مي خواهيم اين نظريه را در مورد ستارگان بررسي كنيم.ابتدا يك ستاره را در نظر مي گيريم كه چندين سال نوري از ما فاصله دارد.اگر در بين راه اين ستاره هيچ جرمي وجود نداشته باشد،ستاره دقيقا در محل واقعي خود در آسمان قرار خواهد داشت.اما بعضي ستارگان جلوي ديگر ستارگان قرار دارند و مانع از اين مي شود كه نور ستاره پشتي به ما برسد.اما ما مي توانيم وجود ستاره اي را در پشت آن تشخيص دهيم.دليل آن است كه نور رسيده از ستاره α كه در پشت ستاره β قرار دارد قبل از رسيدن به ما توسط ميدان گرانشي ستارهβ انحنا پيدا مي كند و از مسير مستقيم خود كه يك خط صاف است، منحرف مي شود.به اين ترتيب ما مي توانيم ستاره اي كه در پشت ستاره اي ديگر قرار دارد را مشاهده كنيم،فقط با اين تفاوت كه آن ستاره را در محل اصلي خودش در عالم نمي بينيم!در ضمن در اين مثال به ستاره β « لنز» گفته مي شود.

حال به شكل شماره 2 مراجعه مي كنيم.در اين شكل لنز يك كهكشان در نظر گرفته شده است.در قسمت بالاي تصوير نمايي را از چگونگي ايجاد Einstein Ring نشان مي دهد.همانطور كه مي بينيد پديده Einstein Ring (حلقه كامل) زماني روي  مي دهد كه زمين ، لنز و ستاره در يك راستا قرار بگيرند. فهميديم Einstein Ring زماني تشكيل مي شود كه زمين،لنز و ستاره در يك خط راست قرار بگيرند،حالا ما در نظر مي گيريم كه زمين و لنز در يك خط راست باشند اما ستاره با اين دو عضو يك خط راست را تشكيل ندهد و بسيار كم منحرف شده باشد.در اين صورت هنوز هم پر تو هاي نور ستاره توسط لنز انحنا پيدا مي كند،ولي تشكيل Einstein Ring را نمي دهد و تشكيل يك،دو و يا چندين تصوير ظاهري از ستاره مي دهد.

حلقه ناكامل

در بعضي از تصوير ها مشاهده مي نماييم كه Einstein Ring كامل نيست، بلكه حلقه اي نيمه و يا تكه اي دارد.دليل قطعي اين پديده به نظر بسياري از دانشمندان نحوه قرار گيري سه جرم زمين،لنز و ستاره مي باشد.بطوري كه ستاره در يك خط مستقيم قرار ندارد،اما آنقدر هم منحرف نيست كه حلقه تشكيل نشود.به همين دليل حلقه اي كه تشكيل مي شود يا نيم حلقه است يا تكه تكه.البته نظريه هاي ديگري هم پيشنهاد شده است ، اما قانع ترين آنها همين دليل است.

  

 

شكل شماره 2

براي مشاهده تصوير بزرگ تر بر روي تصوير كليك نماييد.

 

 

 http://astroeye.blogfa.com

 

منبع : چکیده وبگاه ها و وبلاگ های فضایی و نجومی

در حالیکه شماری از کهکشان ها نسبتا آرام هستند، برخی دیگر بسیار درخشانند و گسیل امواج مختلف از آنها، مشاهده مستقیم شان را در سرتاسر کیهان فراهم می آورد 

منبع:پارس اسکای  

دانشمندان به تازگی دریافته اند که کوازار (اخترنما) ها هنگامی شکل می گیرند که سیاه چاله های ابر پرجرم واقع در مرکز کهکشان ها، به طور فعال از مواد اطرافشان تغذيه می کنند. حال این پرشس مطرح است که موارد مورد مصرف سیاه چاله ها از کجا می آیند؟ و چه چیز سبب انفجار و درخشش کوازار ها می شود؟

 

تحقیقاتی که به تازگی توسط دو اخترشناس دانشگاه هاوایی به نام های های فو  و  آلن استاکتون صورت گرفته حاکی از ارائه پاسخی برای پرسش های مطرح شده می باشد. هنگامی که یک کهکشان غنی از گاز با کهکشانی غول برخورد می کند، مقادیر زیادی گاز تازه هیدروژن و هلیوم  مستقیما به داخل سیاه چاله ابر پرجرم مرکزی کهکشان رانده می شود. سپس این مواد گرم شده، با یکدیگر کنش کرده و در نهایت در سراسر طيف های الکترومغناطيسى  می درخشند.در همین حال انفجار هایی که در اطراف قرص بر افزایشی سیاه چاله رخ می دهند، موارد را دوباره به بیرون می رانند.

 

پیش از این نیز اخترشناسان بر این عقیده بودند که در فرایند هایی مشابه چنین مکانیزمی حاکم است،اما نمی دانستند که این میزان سوخت گاز از کجا حاصل می شود.در نهایت محققان با بهره گیری از تلکسوپ فضایی هابل و تلسکوپ های غولپیکر موناکی واقع در ایالت هاوایی توانستند مولکول های شیمایی سازنده موادی که به داخل کوازار های دور سقوط می کردند را مورد مطالعه و آنالیز قرار دهند.

 

آنها دریافتند که این گاز ها در واقع همان هیدروژن و هلیوم خالص بودند. چنین گاز هایی از زمان انفجار بزرگ تا کنون همچنان تازه و دست نخورده باقی مانده اند و با بسیاری از مواد آلوده به عناصر سنگینی همچون کربن و اکسیژن ،که ستارگان را تشکیل می دهند و یا در اطراف کهکشان غول وجود دارند، متفاوت هستند.در حقیقت سیاه چاله های ابر پرچرم واقع در قلب کهکشان های برخوردی از موادی پاکیزه و آری از هر گونه آلودگی تغذیه می کنند!

 

این تفاوت حاکی از آن است که گاز هایی که به داخل سیاه چاله مرکزی کهکشان سقوط می کنند، از منبعی خارجی سرچشمه می گیرند.این منبع بیرونی می تواند کهکشانی دیگر باشد که در حال پیوستنبه کهکشان اصلی است (فرایند برخورد و کهکشان).این مواد داخل می شوند و دوباره خارج می گردند.در همین حال نیرو ها و انرژی های بسیار عظیمی که در این فرایند نقش دارند، مواد داخل سیاه چاله را به بیرون می رانند.گستره این رانش گاهی به هزاران سال نوری نیز می رسد.

 

در کهکشان های برخوردی در طی میلیون ها سال ،گرانش بسیار زیاد سبب می شود تا دو کهکشان مستقل به سوی یکدیگر کشیده شوند و در نهایت با یکدیگر برخورد کنند.این پروسه از تحول کهکشانی شباهت زیادی با فرایند شکل گیری کهکشان راه شیری در طی میلیارد ها سال دارد.

 

منبع : علم نجوم علم روز دنیا

انجمن ستاره شناسي اهواز به علاقه مندان آسمان در شب توصيه كرد، تماشاي مقارنه زيباي ماه و پروين و مريخ را در سه‌شنبه اين هفته از دست ندهند.

به گزارش ايرنا، مديرانجمن ستاره شناسي اهواز روز شنبه دراين‌باره گفت:
در ستاره شناسي نزديك شدن دو يا چند جسم آسماني به يك ديگر مقارنه ناميده مي‌شود كه در صبحگاه سه شنبه هفته جاري (‪ ۱۶‬مرداد) صورت مي‌گيرد و منظره‌اي بسيار زيبا براي رصد گران آسمان پديد مي‌آورد.

"خسرو جعفري" افزود: دراين مقارنه درصد بخش روشن ماه (فاز ماه) ‪ ۳۸‬درصد و قدر(ميزان روشنايي ظاهري ستاره درآسمان) پنج دهم درصد خواهد بود.

وي اظهارداشت: اين هفته همچنين پس ازغروب خورشيد، مشتري بزرگترين سياره منظومه شمسي مانند ستاره‌اي سفيد درجنوب آسمان وبالاي افق قراردارد كه به وسيله تلسكوپ چهار قمر معروف آن (قمرهاي گاليه‌اي) مشاهده مي‌شود.

جعفري گفت: درپايين اين سياره، ستاره‌اي قرمز رنگ به چشم مي‌خورد كه نام آن قلب العقرب است وستاره‌اي غول پيكر(غول سرخ) است كه قلب صورت فلكي عقرب را تشكيل مي‌دهد.

مديرانجمن ستاره شناسي اهواز ادامه داد: درصبحگاه و قبل از طلوع خورشيد نيز دو سياره مريخ و عطارد قابل مشاهده هستند، سياره مريخ ساعت يك بامداد ازافق شرقي طلوع مي‌كند و مانند ستاره‌اي قرمز رنگ قابل مشهوداست.

وي يادآوري كرد: امروزه با تلسكوپهاي قوي اگر به سياره مريخ نگاه شود توفانهاي سطح اين سياره قابل روئيت است.

جعفري گفت: سياره عطارد درافق صبحگاهي و قبل از طلوع خورشيد در نزديكي دو ستاره به نامهاي پلوكس وكاستور قرار دارد و اين سياره مانند ستاره‌اي كم سو در نور سپيده دم مشاهده مي‌شود.

منبع خبر : ايرنا

ارسال خبر : محمد ميرزايي

 

منبع : هوپا

امسال هم شب هاي گرم تابستان آماده پذيرايي از مهمانان زيبا و قديمي خود هستند . مهماناني كه با آمدن خود چشم هزاران انسان علاقه مند را به خود معطوف مي سازند . 

این عکس دقیقترین عکسی است که تا بحال از این کهکشان عجیب و غریب و جرم آسمانی نادر در صورت فلکی حیه (serpens) گرفته شده است. این جرم در سال 1950 توسط منجمی به نام Art Hoag کشف شد. او فقط توانست عکس غیر واضحی از این جرم بگیرد که ابدأ با این عکس که بوسیله ی تلسکوپ فضایی هابل گرفته شده است ؛ قابل مقایسه نیست. او در ابتدای امر اشتباه کرد زیرا قبل از آنکه متوجه شود که آن جرم می تواند یک کهکشان باشد، تصور کرد که آن یک سحابی سیاره نما است. اما بعد از یک دهه تلاش مشخص شد که جرم کشف شده توسط Hoag در حقیقت یک کهکشان حلقه ای است. این جرم با قطری حدود 120000 سال نوری در فاصله 600 میلیون سال نوری از ما قرار گرفته است. انتقال به آبی در قسمت حلقه ، این موضوع  را آشکار می سازد که مجموعه ای از ستارگان پر جرم و پرنور جوان (غول آبی) را شامل شده است که فراوانی آنها حاکی از یک پدید آمدن یک انفجار بزرگ که موجب تولد همزمان  ستارگان، بدلیل انقباض و رمبش گازهای میان ستاره ای است. رنگ زردی که در مرکز هسته آشکار است، نشان از حضور ستارگان پیر دارد. در قسمت تاریک که دو قسمت را از هم تفکیک کرده است، ساختاری شبیه خوشه های پرستاره که بسیار کم نورند ولی قبل مشاهده هستند ، دارد. شگفت آور است ، یک جرم بسیار مشابه، تقریبأ نمونه ی کوچک شده ی کهمشان Hoag ، را میتوان در نوار تاریک مشاهده کرد.(قسمت بالای هسته، کمی به سمت راست)

درمجموع تعداد کمی (حدود 10 تا 12 عدد ) کهکشان حلقه ای تا کنون شناخته شده است. یک نظریه برای شرح دادن چگونگی شکل گیری آنها ، حضور در یک تصادم بین یک صفحه ی کهکشان مسطح و یک کهکشان بیضوی است که در اثر برخورد عمودی کهکشان بیضوی با صفحه ی کهکشان مسطح ، کهکشان حلقه ای شکل گرفته است. فرضیه قابل توجه دیگر  این است که قسمت هسته ی مرکزی کهکشان توانسته است این مقدار مواد و باریکه ی پر ستاره را از طریق نزدیکی بسیار زیاد یک کهکشان ، اسیر کند و بطرف خود بکشد تا به دورش بچرخند. این برخورد می بایست در حدود 2 تا 3 میلیارد سال پیش رخ داده باشد.

منبع : نجوم

ناسا امروز اعلام کرد که پرتاب راکت دلتای II با یک روز تاخیر انجام خواهد شد . به این ترتیب فونیکس در 4آگوست سفر خود را به سمت مریخ آغاز خواهد کرد . ناسا پیش بینی کرده که راکت حامل فضاپیمای فونیکس بین ساعت  5:26 am EDT  تا 6:02 am EDT از زمین پرتاب شود .

-------------------------------------------------------------------------------------------------

پس از ماموریت موفقیت آمیز دو مریخ نورد روح و فرصت که بر خلاف پیش بینی ها هنوز به کار خود ادامه می دهند ، ناسا خود را برای پروژه بزرگتری در مریخ آماده می کند . مریخ نشین فونیکس یا ققنوس در 13مرداد (چهارم آگوست) بوسیله یک راکت دلتا II به سمت قطب شمال مریخ پرتاب خواهد شد .

فونیکس بر خلاف ماموریت های قبلی همچون روح و فرصت به جای حرکت در میان دشت ها یا دره ها ، در جای خود ثابت می ماند . در این ماموریت فونیکس با حفاری به عمق سنگ ها و یخ های قطب شمال مریخ نفوذ می کند تا به طور مستقیم آنها را بررسی کند . این بررسی به دانشمندان کمک خواهد کرد تا تاریخچه آب در این سیاره را بهتر بشناسند ، دانشمندان امیدوارند به کمک این ماموریت به آثاری از حیات میکروبی باقیمانده از گذشته دست پیدا کنند و یا احتمال ذوب شدن یخ ها در دوره های مشخص را بدست بیاورند .

راکت دلتا که فونیکس را تا مریخ حمل خواهد کرد در سکوی پرتاب 17A در پایگاه فضایی کندی در جنوب فلوریدا آماده می شود ، همزمان با این کار فونیکس از مرکز فضایی کلورادو به نزدیکی پایگاه فضایی کندی انتقال میابد تا در یک "clean room" مورد بازبینی نهایی قرار می گیرد و آماده پیوستن به راکت اصلی شود  (در مرکز فضایی کلورادو فونیکس را در یک محیط بیابانی شبیه به مریخ تحت آزمایش قرار داده بودند ) .

پس از این مرحله فونیکس به پایگاه فضایی کندی انتقال می یابد و در آنجا آخرین تست قبل از پرواز بر روی آن انجام می شود ، برای مثال صفحه های خورشیدی ، چتر نجات ، رادار پرواز و سپر حرارتی برای آخرین بار کنترل می شوند .

قرار گرفتن فونیکس در کپسول مخصوص در فضاپیما نیز در سه مرحله انجام می شود . ابتدا آن را در یک محفظه حفاظت شده قرار می دهند و سپس آن را تا محل فضا پیما حمل می کنند و در آخرین مرحله ، فضا پیما را بالا برده و در جای مخصوص قرار می دهند .

هم اکنون فونیکس به راکت اصلی خود متصل و آماده است تا چند روز دیگر به سمت سیاره سرخ پرتاب شود و تمامی عملیات بالا  تا سه هفته قبل از پرتاب به پایان رسیده است .

پس از پرتاب این فضاپیما بیش از نه ماه در راه خواهد بود تا به مقصد برسد ، پس از رسیدن فونیکس به مریخ نوبت به فرود بر سطح مریخ می رسد که یکی از حساس ترین مراحل کار است . در هنگام فرود چتر نجات و موتور هیدروزین  هردو وظیفه دارند تا با کاهش و کنترل سرعت ، فضاپیما را به سلامت بر روی سطح سیاره فرود آورند . پس از برخورد فضاپیما با جو مریخ ، همزمان با کاهش ارتفاع چتر نجات و موتور هیدروزین تعبیه شده سرعت را از حدود 125 مایل بر ساعت به 5 مایل بر ساعت کاهش می دهند تا فضاپیما بتواند دقیقا در نقطه مورد نظر در قطب شمال مریخ به آرامی بنشیند .

هنگامی که فونیکس به سلامت بر روی مریخ فرود آمد 30 دقیق صبر می کند تا گرد و غبار بوجود آمده در اثر فرود محو شود سپس دو صفحه خورشیدی مدور خود را باز می کند و بعد از آن دیگر ابزار های خود نظیر بازوی روباتیک ، دکل کوچک هواشناسی و دوربین خود را فعال خواهد کرد .

هنگامی که این مریخ نشین صفحات خورشیدی خود را باز کند 5.5 متر پهنا و 1.5 متر طول خواهد داشت ، بازوی روباتیک آن 2.3 متر طول دارد و به مریخ نشین این امکان را می دهد تا محیط اطرافش را به راحتی بررسی کند این بازو قادر است یخ های مریخ را تا چند اینچ حفاری کند و از لایه سطحی یخ ها عبور کرده به یخ ها ی عمیق تر و مدفون شده در زیر سطح سیاره دست یابد و همچینن قادر است  مقداری از خاک سطح مریخ را به عنوان نمونه وارد آزمایشگاه کوچکی کند که در بدنه مریخ نشین طراحی شده . در این آزمایشگاه بوسیله حرارت به این نمونه ها می توان به  مواردی مثل آب و همچنین  کربن ها ی سازنده ی  بلوک های حیات دست یافت . دکل کوچک هواشناسی ققنوس نیز می تواند به بررسی جو سیاره بپردازد و میزان آب و غبار موجود در اتمسفر محل فرود را مورد بررسی دهد . و در طی دوره ی 3 ماهه  فعالیت مریخ نشین وضعیت جو سیاره در بهار و تابستان مریخی نیز تحلیل خواهد شد .این پروژه توسط گروهی از دانشگاه آریزونا به سرپرستی پیتر اسمیت هدایت خواهد شد.

 

منبع : آسمان پارس

فوران ستاره سازي از نگاه هابل
کهکشان کوتوله نامنظم NGC۴۴۴۹ در صورت فلکي تازي‌هابا آهنگي بسيار تند تمام گازهاي ستاره‌ساز خود را به ستاره‌هاي ريز و درشت تبديل مي‌کند.

سياراتي در منظومه هاي چهار ستاره اي
يافته‌هاي جديد تلسکوپ فضايي اسپيتزر ناسا نشان مي‌دهد در منظومه‌هاي چهارگانه نيز ممکن است سياراتي وجود داشته باشد.

اخترشناسان موفق شدند به کمک تلسکوپ فضايي فروسرخ «اسپيتزر»(Spitzer) ناسا٬ قرص هاي غبار اطراف دو ستاره از يک مجموعه‌ي چهارگانه را بررسي کنند. قرص‌هاي غبار محل‌هايي براي پيدايش سيارات هستند. آن‌ها داخل اين قرص‌ها شکاف‌هايي پيدا کرده‌اند که داخل آن ها خالي از ماده است.
احتمالا عامل پيدايش اين شکاف‌ها وجود سياره‌اي در آن ناحيه است. سياره‌اي که به کمک نيروي گرانش خود ذرات غبار ناحيه را جاروب کرده و موجب خالي شدن آن از ماده شده است.

ليزرهايي به سوي ماه
اخترشناسان، با ارسال پرتوهاي پُرقدرت ليزر به سطح ماه و دريافت بازتاب آنها از بازتابنده‌هاي ويژه‌اي كه از مأموريت‌هاي آپولو بر سطح ماه مانده است، با دقت چند ميلي‌متر فاصلهِ ماه را مي‌سنجند. اين اندازه‌گيري‌ها چنان دقيق است كه فيزيكدانان اميدوارندآزموني جدّي براي قوانين شناخته‌شدهِ گرانش و نظريهِ نسبيت باشد.

حدود چهار قرن پيش، گاليله از فراز برج پيزا گوي‌هايي را به پايين مي‌انداخت تا ببيند آيا جاذبهِ زمين بر اجسامي با جنس، جرم، و چگالي مختلف، متفاوت عمل مي‌كند يا خير. نخستين نشانه‌هاي اصلِ همْ‌ارزي گرانش با تأييد اين كه تمام گلوله‌هاي مختلف پرتاب‌شدهِ گاليله، با وزن‌هاي گوناگون، همزمان به سطح مي‌رسند به دست آمد؛ اصلي كه بعدها در دوران نيوتن تبيين شد و در اوايل قرن بيستم در دوران اينشتين نيز در چارچوب نسبيت جاي گرفت. مثال جالبي براي اصل همْ‌ارزي، كه پيش از اين چند بار از آن در ماهنامهِ نجوم ياد شده است (نجوم، شمارهِ ۲، ص۱۷)، سقوط آزاد فيل و پَر است. اگر اين دو تحت نيروي گرانش زمين اما در شرايط خلأ (بدون تأثير جريان هوا) سقوط كنند هر دو با هم به زمين مي‌رسند يا در مدار حركت مي‌كنند. تصور اين موضوع براي اغلب مردم دشوار است اما اين اصلِ هم­‌ارزي است. با وجود اين در شرايط خاص و در آزمايش‌هاي بسيار بسيار دقيق‌تر از سقوط گلوله‌هاي گاليله هنوز مطمئن نيستيم كه اصل هم‌ارزي كاملاً درست باشد. مثلاً قوانين حركت و گرانش نيوتني نيز در شرايط خاص، يعني در سرعت‌هاي بسيار زياد، از معادله‌هاي كلاسيك تبعيت نكردند و راهي جز تصحيح آنها با انقلابي به نام نسبيت نبود. پس در فيزيك امروز نيز مي‌توان پرسيد و شك كرد كه آيا در دقيق‌ترين آزمايش‌ها نيز شتاب گرانش بر همهِ اجسام يك اندازه است، فارغ از ساختار و جنس آنها؟ اين سؤال جسورانه‌اي است زيرا اصول بزرگي در فيزيك امروز، مانند نسبيت عام اينشتين، با پيشْ‌فرضِ وجود اصل همْ‌ارزي مطرح شده‌اند.
برخي نظريه‌هاي نوين فيزيك، كه هنوز پشتوانهِ كافي مشاهده و آزمايش ندارند، حاكي از آن‌اند كه شتاب گرانش به شكل بسيار نامحسوسي وابسته به ساختار و تركيبات اجسام است. اين ادعاي جنجال‌برانگيز اگر درست باشد نظريهِ نسبيت نياز به تغييرات اساسي دارد. اما شاهد اين ادعا كجاست؟

ليزر گسيل شده به سوي ماه از يکي از رصدخانه هاي طرح فاصله سنجي ليزري ماه

فاصله‌سنجي ليزريِ ماه LLR سَرواژهِ (Lunar Laser Ranging) يكي از بهترين روش‌ها براي تعيين درستي يا نادرستي اين ادعاست. اين روش، به لطف مأموريت‌هاي آپولو، اكنون امكان‌پذير است. بيش از سه دههِ پيش، در مأموريت‌هاي آپولو ۱۱ و ۱۴ و ۱۵ فضانوردان بازتابنده‌هاي ليزري را در سه نقطهِ سطح ماه قرار دادند. ابزار بازتابندهِ چهارم نيز به مَه‌نشين خودكار متصل بود كه روس‌ها فرستادند. روس‌ها در دو مأموريت لونا ۱۷ و ۲۱ (سال‌هاي ۱۹۷۱ و ۱۹۷۳) دو خودرو تقريباً يك تُني به نام‌هاي لوناخود ۱ و ۲ را در ماه رها كردند. جايگاه لوناخود ۲ به دقت مشخص است و از بازتابنده‌هاي آن براي طرح فاصله‌سنجيِ ماه استفاده مي‌شود. دانشمندان، براي اندازه‌گيري فاصلهِ ماه، نوري را از مراكز ليزر زميني به سوي اين بازتابنده‌ها ارسال مي‌كنند. اين ابزارها، كه بازتابنده‌هاي برگشتي (Retro reflectors) نام دارند، آرايه‌اي از تعدادي منشور كوارتزي و سه‌گوش (سه وَجه عمود بر‌هم)‌اند. هر منشور يك نيمه مكعبِ از قطر نصف‌شده است. درست مانند سه گوش يك ديوار، كه هر توپي را كه به آن پرتاب كنيم پس از دو برخورد با ديواره‌ها تقريباً به سوي ما برمي‌گردد، در اينجا نيز منشورها هر پَرتويي را كه دريافت كنند درست در همان جهت بازتاب مي‌كنند؛ نه مثل آينه كه بازتاب فقط در صورتي در همان جهت است كه پرتو نور عمود بر آينه بتابد. اين ويژگي سبب مي‌شود پرتو ليزر زميني از هر سويي كه به بازتابنده برسد درست به همان سو برگردد (از چنين ويژگي‌اي در كاسهِ چراغ عقب اتومبيل، علائم جاده‌اي، شَبرَنگ‌هاي دوچرخه، و... نيز استفاده مي‌شود).
اخترشناسان از اين پايگاه‌ها ليزرهاي قَوي را به سوي هدف خود در ماه مي‌فرستند. آنها مدت زمان رفت و برگشت پرتو ليزر را اندازه‌گيري مي‌كنند. اين زمان بسته به موقعيت ماه در مدارش (فاصلهِ ماه از زمين بين ۰۰۰،۳۵۱ كيلومتر در حضيض تا ۰۰۰،۴۰۶ كيلومتر در اوج تغيير مي‌كند) بين حدود ۳۴/‌۲ تا ۷۱‌/‌۲ ثانيه متغير است. البته براي اين آزمايش و رسيدن به دقت، نياز است كه زمان رفت و برگشت نور با دقت چند پيكوثانيه (‌۱۲-۱۰ يك ميليون ميليونم ثانيه) سنجيده شود. براي چنين دقتي بايد ده‌ها عامل تأثيرگذار را شناخت و اثر آن را از نتيجه حذف كرد؛ از خطاهاي دستگاه، خطاي بازتابنده، اختلاف سرعت نور در جوّ و فضا، حركت پوسته‌اي زمين، و...‌‌. وقتي نتيجه به دست آمد به كمك آن مي توان موقعيت ماه در مكانش را پيوسته بررسي و آن را با پيش‌بيني نظريه‌هاي گرانش و نسبيت مقايسه كرد. از آنجا كه حركت ماه تحت اثر گرانش است، با چنين بررسي‌هايي مي‌توان امتحان كرد كه آيا شتابگرانش براي ماه و زمين يكسان است و آيا نظريهِ نسبيت عام اينشتين توضيح دقيقي از اين حركت ارائه مي‌دهد يا خير.

اين سيارك كه عرض آن 390 متر است آپوفيس (Apophis) نام دارد و ممكن است طى 30 سال آينده به زمين برخورد كند. دانشمندان اجراى طرحى براى تغيير مسير اين سيارك را ضرورى مى دانند. در اسطوره هاى باستانى مصر آپوفيس روح پليدى و نابودى بود، شيطانى كه مصمم بود جهان را در تاريكى ابدى فرو برد. اختر شناسان استدلال مى كنند اين اسم مناسب تهديدى است كه اكنون از فضاى خارج به سوى زمين در حال حركت است. دانشمندان پيشروى اين سيارك 390 مترى را كه سال 2004 كشف شد، تحت نظر دارند. اين سيارك به طور بالقوه در مسير برخورد به زمين است. اين دانشمندان از دولت ها درخواست مى كنند كه بر روى يك استراتژى براى مقابله با اين سيارك تصميم گيرى كنند. سازمان هوانوردى و فضانوردى آمريكا (ناسا) برآورد كرده است برخورد آپوفيس كه احتمال دارد در سال 2036 اتفاق بيفتد، صد هزار برابر انفجار اتمى در هيروشيما انرژى آزاد خواهد كرد. هزاران متر مربع به طور مستقيم از اين انفجار متاثر مى شوند، اما تمام كره زمين تحت تاثير گرد و غبارى كه به درون جو پرتاب مى شود قرار خواهد گرفت. دانشمندان همچنين اصرار دارند كه در واقع زمان كمى براى تصميم گيرى باقى مانده است. طى جلسه متخصصان «اجسام نزديك به زمين» در لندن، دانشمندان گفتند كه سال ها طول خواهد كشيد تا فناورى لازم براى منحرف كردن اين سيارك طراحى، آزمايش و ايجاد شود. مونيكا گرادى متخصص شهابسنگ ها از اوپن يونيورسيتى گفت: موضوع« زمان» برخورد يك جسم به كره زمين است، نه اينكه آيا جسم به كره زمين اصابت مى كند يا نه. بسيارى از اجسام كوچك در زمان رسيدن به جو زمين متلاشى مى شوند و تاثيرى ندارند. اما هر چند هزار سال يك بار يك جسم نزديك به كره زمين با بيش از يك كيلومتر پهنا به زمين برخورد مى كند. هرچندصد ميليون سال هم يك جسم نزديك به زمين كه اندازه آن بزرگ تر از ۶ كيلومتر است و مى تواند انقراض كلى را به دنبال داشته باشد، به كره ما برخورد مى كند. موعد برخورد يك جسم بزرگ ديركرد داشته است.»
آپوفيس تا زمان كشف آن در ماه ژوئن سال گذشته به طور پيوسته ردگيرى مى شد. اما در ماه دسامبر نگرانى هاى جدى شروع شد. رصدهاى بيشتر از اين سيارك كه به وسيله اخترشناسان انجام شد، احتمال برخورد به زمين در سال 2029 را بيشتر ارزيابى مى كند.
به نظر مى رسد كه 20 سال تا برخورد بالقوه زمانى بسيار طولانى باشد. اما آندريا كاروسى در جلسه هفته گذشته بنياد «Spaceguard» گفت كه زمان تصميم گيرى دولت ها براى اتخاذ روشى براى مقابله با آن اكنون است. بايد به دانشمندان فرصت داده شود ماموريتى بازدارنده را مهيا كنند. اوج نگرانى زمانى بود كه آپوفيس رقم چهار از ده در مقياس تورينو (Torino) را به خود اختصاص داد. تورينو واحد و درجه تهديدى است كه يك جسم نزديك به زمين ايجاد مى كند. در اين مقياس رقم 10 بيانگر يك برخورد قطعى است كه مى تواند فاجعه اى جهانى را باعث شود. اين بالاترين رقم براى يك سيارك طى تاريخ مدون است و احتمال برخورد آن به زمين 1 در 37 بود. در نهايت، در پايان سال گذشته احتمال برخورد در سال 2029 نفى شد. آلن فيتسى مانس (Alan Fitzsimmons) اختر شناس دانشگاه كوين بلفاست گفت: «زمانى كه اين سيارك در تاريخ 13 آوريل سال 2029 از نزديكى ما عبور كند، زمين آن را منحرف و مدارش را تغيير مى دهد. احتمال كمى وجود دارد كه اگر اين سيارك از ميان يك نقطه خاص (keyhole) در فضا بگذرد، گرانش زمين شرايط را به گونه اى تغيير مى دهد كه وقتى اين سيارك دوباره در حدود سال 2036 برمى گردد با كره زمين برخورد خواهد كرد. براساس آخرين اطلاعات، شانس عبور آپوفيس از ميان اين نقطه (keyhole) يك در 500/5 است. اين نقطه يك قسمت 600 مترى از فضا است. براى چگونگى منحرف كردن سيارك ها كمبود ايده نداريم. گروه ايده هاى پيشرفته (Advanced Concepts Team) در موسسه فضايى اروپا با طراحى برخى ماهواره ها و موشك ها براى «هل دادن» سيارك ها به يك مدار ديگر در ارائه اين ايده ها پيشرو بوده است.همه فناورى ها (حتى ايده هايى با خطرات بالقوه مانند سفينه هايى با سوخت هسته اى) براى انحراف سيارك ها بررسى شده اند. پروفسور فيتسى مانس گفت: «مزيت پيشرانش هسته اى قدرت زياد آن است. اما نكته منفى اين است كه ما هنوز آن را آزمايش نكرده و انجام نداديم. اما تعداد زيادى فضاپيما وجود دارد كه از فناورى پيشرانش الكتريكى خورشيدى بهره مى برند و ما اطمينان كامل داريم كه اين فناورى كارايى دارد.»
شيوه ارجح ساده ترين شيوه نيز هست: يك فضاپيما به طرف سيارك پرتاب مى شود تا مسير آن را تغيير دهد. موسسه فضايى اروپا در نظر دارد كه اين ايده را با ماموريت دن كيشوت آزمايش كند. در اين ماموريت دو ماهواره به طرف يك سيارك فرستاده مى شوند. يكى از آنها هيدالگو (Hidalgo) با سرعت زياد به سيارك برخورد مى كند، در حالى كه ديگرى يعنى سانچو (Sancho) تغيير در مدار آن را اندازه گيرى خواهد كرد. در ماه هاى آينده درخصوص طراحى واقعى اين كاوشگران تصميم گيرى مى شود و پرتاب آنها در دهه آينده صورت مى گيرد. يك ايده ديگر كه به نظر مى رسد دانشمندان از آن استقبال نمى كنند استفاده از مواد منفجره است. پروفسور فيتسى مانس مى گويد: اگر انفجار بسيار نزديك به برخورد باشد، تكه هاى بسيارى به زمين برخورد مى كنند كه دامنه آسيب را گسترش مى دهد.
در ماه سپتامبر، دانشمندان دانشگاه گلاسكو و استراتكلايد (Strathclyde) شبيه سازى هاى رايانه اى را آغاز كردند تا عملى بودن تغيير مسير سيارك ها را بررسى كنند. بهار سال آينده نيز فرصتى ديگر براى رصد هاى رادارى آپوفيس خواهد بود. اين رصد ها به اختر شناسان كمك مى كنند تا مدارهاى آينده احتمالى اين سيارك را به طور دقيق تر بررسى و محاسبه كنند. اگر دانشمندان طى رصد هاى بهار آينده نتوانند برخورد به زمين در سال 2036 را نفى كنند، شانس بعدى براى رصدهاى بهتر تا سال 2013 ميسر نخواهد شد. ناسا استدلال مى كند كه تصميم نهايى در مورد چگونگى مقابله با آپوفيس بايد در اين مرحله از رصدها صورت بگيرد. پروفسور فيتسى مانس مى گويد: «ممكن است در مورد اينكه آيا يك ماموريت تمام عيار براى جلوگيرى از برخورد بايد ادامه پيدا كند يا خير در سال 2013 تصميم گيرى شود. اختر شناسان در سال 2029 مطمئن خواهند شد كه آيا آپوفيس تهديدى براى سال 2036 خواهد بود يا خير. اگر مشخص شود كه بدترين حالت حقيقت دارد و زمين براى آن آماده نباشد، ديگر بسيار دير خواهد شد. يتس يكى ديگر از دانشمندان مى گويد: «اگر ما تا سال 2029 منتظر بمانيم، بعيد است كه بتوانيم در سال 2036 در مورد آن اقدام كنيم.»
مي توانيد به سايت زير سري بزنيد :

کاربران فضا

 

منبع : تالار گفتمان هوپا

تصویری را که در پایین مشاهده می کنید، دستاورد تلسکوپ فضائی اسپیتزر است. تلسکوپ 950 کیلوئی که 4 سال پیش (6 شهریور 1382) سوار بر موشک دلتا 2 به مدار خویش انتقال یافت. اینک سحابی رزت پیش روی ماست. زادگاه ستارگان پرجرم و داغ در فاصله 5200 سال نوری از ما. صورت فلکی تکشاخ را به عنوان خانه خود در آسمان انتخاب کرده است. ستارگان و حتی سیاراتی که در این زادگاه عظیم در حال شکل گیری هستند، ممکن است روزی میزبان حیات هوشمند باشند. برای مشاهده تصویر بزرگتر اینجا را کلیک کنید.                                                        

 

منبع : آسمان پارس

 منبع: مجله نجوم

به منظور آشنایی بیشتر مردم شهر اهواز و علاقه مندان به ستاره شناسی، انجمن ستاره شناسی اهواز درنظر دارد برنامه رصد عمومی را در روز دوشنبه مورخه ۱ مردادماه ۱۳۸۶ در پارک محله ای طوبی برگزار کند. علاقه مندان جهت شرکت در این برنامه می توانند به آدرس اهواز، کیانپارس، خیابان ۱۸ غربی، فاز سوم، پارک محله ای طوبی مراجعه نمایند. زمان برگزاری این برنامه از ساعت ۲۰ الی ۲۱ خواهد بود.

منبع : انجمن ستاره شناسی اهواز

دانشمندان موسسه علمی ای.اس.یو( ASU) با بهره گیری از سیستم تصویر برداری تابش حرارتى (THEMIS) مدارگرد ادیسه مریخ به بررسی طوفان غبار در سطح سیاره سرخ پرداختند. 

هرچندوقت يکبار طوفان های گرد و غبار مریخی دید ما را نسبت به سیاره سرخ بسیار محدود می سازند ،در همین حال از آنجا که مریخ نورد های ناسا برای تامین نیروی خود به نور خورشید نیاز دارند، به هنگام وقوع طوفان ،آنها عملا بازده خود را از دست می دهند.

در حال حاضر طوفانی سهمگین از  گرد و غبار سیاره مریخ را در هم می نوردد و دانشمندان مشغول بررسی اثرات این طوفان بر روی مریخ نورد ها و فضا پیما های به دور سیاره هستند. این طوفان که از آخرین روزهای ماه ژوئیه میلادی آغاز شده، با سرعت هرچه تمام مناطق كوهستانی جنوبی در بر گرفته است و پس از گذشت یک هفته این طوفان بسیار گسترش یافته و به زودی تمامی سیاره را احاطه خواهد کرد. در حال حاضر طوفان گرد و غبار با سرعتی بسیار بالا به سوی مناطق شمالی سیاره سرخ در حرکت است.

 

 

 

 

 

نمایی خیالی از طوفان گرد و غبار مریخی

 

زمانی که بادها ذرات گرد و غبار را به درون جو جاروب می کنند، ذرات کم کم گرم می شوند. فرایند گرم شدن نیز به طوفان کمک می کند تا ذرات گرد و غبار بیشتری را به دور خود جمع کند.هنگامی که لایه ضخیمی از ذرات گرد و غبار شکل گرفت، پرتو های خورشیدی پس از برخورد با  این لایه ضخیم  منعکس می شوند و هرگز به سطح سیاره نمی رسند.در اثر این فرایند دمای طوفان گرد و غبار کاهش یافته و در نتیجه به حالت پایداری می رسد. در حال حاضر در اثر وقوع این طوفان، مدار گرد ها و فضاپیما هایی که به دور سیاره سرخ درگردشند، بخشی از نیروی خود را از دست داده اند.خوشبختانه از آنجا که هم اکنون مریخ در فصل تابستان به سر می برد، مریخ نورد های روح و فرصت به میزان کافی انرژی ذخیره کرده اند. بر  اساس پیش بینی های به عمل آمده،این طوفان طی  ماه های آتی همچنان به فعالیت های خود ادامه داده و سرانجام مریخ آرامش خود را باز خواهد یافت.

 

منبع : آسمان پارس

منجمان موفق به يافتن يك قمر جديد در مدار كيوان شده‌اند كه بدين ترتيب شمار آنها را به ‪ ۶۰‬افزايش مي‌دهد.

به گزارش روز شنبه شبكه خبري بي‌بي‌سي، اين جسم در يك رشته عكس كه توسط دوربين‌هاي فضاپيماي كاسيني برداشته شد، كشف شده است. اين فضاپيما از چند سال قبل مشغول مطالعه كيوان بوده است.

محاسبات اوليه حاكي از آن است كه قطر اين قمر تازه تقريبا دو كيلومتر است و مدار آن ميان دو ماه ديگر كيوان به نام‌هاي "متون" (‪ (Methone‬و "پالين" (‪ (Pallene‬قرار دارد.

تيم مسوول تصاوير كاسيني كه جسم تازه را يافته، گفت احتمال افزايش قمرهاي كيوان هنوز وجود دارد.

قمر تازه در عكسي كه در روز ‪ ۳۰‬مه ‪ ۲۰۰۷(‬نهم خرداد) گرفته شده به صورت يك نقطه كمرنگ جلوه مي‌كند.

پروفسور "كارل موري" از اعضاي تيم تصاوير كاسيني از دانشگاه لندن در اين‌باره گفت: "پس از آنكه اين شيئي خيلي كمرنگ رديابي شد، ما دست به جستجوي وسيعي در همه عكس‌هاي كاسيني زديم و توانستيم آن را جاهاي ديگر هم رديابي كنيم."
تصور مي‌شود كه اين قمر نيز مانند خيلي ديگر از اقمار كيوان عمدتا از يخ و سنگ تشكيل شده باشد.

نزديكي مدار اين جرم به "متون" و "پالين" حاكي از آن است كه اين سه قمر احتمالا تشكيل‌دهنده خانواده‌اي از اقمار هستند.

پروفسور موري افزود: "به طور طبيعي ما به جستجو براي يافتن قمرهاي بيشتر در اين خانواده با استفاده از دوربين‌هاي كاسيني ادامه خواهيم داد."
وي گفت: "منظومه كيوان با آن گنجينه‌هاي پنهاني كه هرچه دقيقتر نگاه مي‌كنيم بيشتر كشفشان مي‌كنيم همچنان كنجكاوي ما را برمي‌انگيزد و ما را حيرت زده مي‌كند."
قمر تازه كه از سوي كاشفان آن "فرانك" (‪ (Frank‬لقب گرفته، هنوز به طور رسمي نامگذاري نشده است و تصميم در اين‌باره بر عهده اتحاديه بين‌المللي منجمان خواهد بود.

ماموريت كاسيني هويگنز كه حاصل همكاري آژانس‌هاي فضايي آمريكا (ناسا) اروپا (اسا) و ايتاليا (آسي) است، در سال ‪ ۱۳۷۶) ۱۹۹۷‬شمسي) راهي ماموريت خود به سوي كيوان شد.

كاوشگر كاسيني در سال ‪ ۲۰۰۴‬به مقصد رسيد و واحد هويگنز كه سوار بر كاسيني بود در سال ‪ ۲۰۰۵‬بر "تايتان" بزرگترين قمر اين سياره گازي فرود آمد .

پروفسور "كيت ميسون" مدير شوراي علوم و فناوري انگليس در اين‌باره گفت:
"شگفت زده مي‌شويم وقتي يادمان مي‌آيد زماني كه كاسيني راهي سفر حماسي خود به سوي كيوان در سال ‪ ۱۹۹۷‬شد، تنها ‪ ۱۸‬قمر آن را مي‌شناختيم. از آن زمان تاكنون، از طريق مشاهدات با كمك تلسكوپ‌هاي زميني و فضاپيماي كاسيني، ‪ ۴۲‬قمر ديگر شناسايي شده است.

منبع : ايرنا

ارسال : فاطمه شنبه زاده

 

منبع : هوپا

در سال 1960 يك گروه 20 نفره پس از معاينات بسيار از ميان خلبانان زبده شوروي براي سفر به فضا انتخاب شدند . از ميان اين گروه 13 تن بعد‌ها به فضا راه يافتند و مردم دنيا با نام آنان آشنا شدند اما 7 نفر باقيمانده سال‌ها در پرده ابهام باقي ماندند. از ميان اين 7 تن يكي از همه بدشانس‌تر بود و سرنوشت بسيار تلخي داشت. در يك شبانگاه مسكو "گريگوري نليوبف" و دو تن از دوستان فضانوردش به نام‌هاي "مارس رافيكف" و "ايوان آنيكيف" كه مخفيانه دمي به خمره زده بودند در يك حادثه با پليس درگير شدند. هر سه مست بودند و نليوبف پليس را مضروب كرد. پس از آن كه مقامات امنيتي دخالت و آنان را از زندان آزاد كردند. نليوبف جزو سه نفر اولي بود كه بايد به فضا سفر مي كرد و بر اساس طبقه بندي آن زمان عضو علي‌البدل گاگارين براي اولين سفر به فضا محسوب مي‌شد. "سرگئي كاراليف" سرپرست وقت كيهان‌نوردي شوروي از اين فضانورد خواست كه براي عذرخواهي با پليس مضروب ملاقات كند. نليوبف كه نسبت به جايگاه خود اطمينان داشت حاضر به اين كار نشد و در نهايت كاراليف به او دو راه پيشنهاد كرد: عذر خواهي يا اخراج از گروه كيهان نوردان. نليوبف زير بار عذرخواهي نرفت و از گروه استعفا داد. دو همكارش كه در جريان شركت داشتند تهديد كردند كه اگر او از جمع فضانوردان اخراج شود آنان نيز گروه را ترك خواهند كرد. كاراليف دستور اخراج هر سه نفر را صادر نمود.

عكس نليوبف به طور كلي از تصوير سمت راست حذف شده است

به اين ترتيب اين سه تن گروه را ترك كردند و چهره‌هاي آنان نيز از عكس‌ها حذف شد ! نليوبف سخت سرخورده شده بود و شروع به تمرد در كار كرد.  سرانجام در اثر كارشكني‌هاي بسيار، او را به يك پادگان نظامي در خاور دور شوروي اعزام و در حقيقت تبعيد كردند. اين موضوع براي نليوبف كه روزي در آستانه رسيدن به شهرت جهاني بود، سخت گران آمد و اثر نامطلوبي بر وي گذاشت  تا آنجا كه به يك دائم‌الخمر تبديل شد. بالاخره يك روز در حالي كه به شدت  مست بود ماشينش در منطقه‌اي ممنوعه از راه‌آهن متوقف شد (و شايد متوقف كرد) و بر اثر تصادف با قطار ار بين رفت. مسئولان وقت اتحاد جماهير شوروي كه به كيهان‌نوردي همچون ابزار تبليغاتي مؤثري نگاه مي‌كردند، حضور نام فردي همچون نليوبف را در ليست پرافتخار پيشتازان سفر به فضا تحمل نكرده و هرگونه اثري از وي را در فعاليتهاي فضايي اين كشور پاك كردند. ‌امروز بر روي سنگ قبر نليوبف هيچ اثري از افتخارات گذشته وي به چشم نمي‌خورد و به اين ترتيب كسي كه مي‌رفت تا نامش بعد از گاگارين و تيتف با افتخار در تاريخ فضانوردي ثبت شود به دليل غرور بيجا بكلي حذف شد. سال‌ها بعد عكس‌هاي سانسور نشده ‌او منتشر گرديد و مشخص شد كه چگونه او را حتي در عكس‌ها هم حذف كرده بودند.

 

ارسال : علي پزشكي     

 

 

منبع : هوپا

سلام.یه مقاله ی فیزیکی-نجومی خیلی خیلی خیلی قشنگ گذاشتم توی ادامه مطلب.حتما بخونیدش.

ادامه مطلب

در ادامه مطلب
ادامه مطلب

ادامه مطلب

يك مقام سازمان فضايي روسيه گفت: دانشمندان اين كشور با ساخت يك بخش مهم يك فضاپيماي آزمايشي كه سفر به مريخ را شبيه‌سازي مي‌كند، بدون آنكه زمين را ترك كنند به ماموريت اين سياره سرخ مي‌روند.

به‌گزارش خبرگزاري آسوشيتدپرس، اين ساختار فلزي بشكه‌مانند براي دستكم ‪ ۵۲۰‬روز اقامتگاه شش خدمه براي يك سفر خيالي به مريخ خواهد بود. سفري كه نمونه واقعي آن ممكن است دهها سال ديگر تحقق يابد.

هدف از اين پرواز شبيه‌سازي شده كه اواخر سال ‪ ۲۰۰۸‬صورت مي‌گيرد در واقع هموار كردن مقدمات سفر به مريخ از طريق آزمايش سلامت، عملكرد و تعاملات خدمه تحت شرايط سخت براي چنين سفري است.

"مارك بلاكووسكي" مدير ارشد طرح "مريخ ‪ "۵۰۰‬از موسسه مسائل زيست پزشكي كه بخشي از فرهنگستان علوم روسيه است، گفت: براي كمك به افرادي كه آماده سفر به مريخ هستند، بايد نمونه همه چيز را در زمين بسازيم.

بخشهاي اقامتي كه بزرگتر از يك واگن قطار هستند بخشي از يك هزارتوي بدون پنجره متشكل از پنج مدول مرتبط با هم خواهند بود كه دراين موسسه ساخته شده‌اند.

اين موسسه و سازمان فضايي اروپا (‪ (ESA‬كه شريك راهبردي اين طرح است درصدد انجام سفر آزمايشي و همچنين دو تجربه مقدماتي كوتاهتر با شش خدمه را مدنظر دارند.

به گفته بلاكووسكي زماني كه اين مطالعه آغاز شود خدمه در تمام مدت بجز در موارد اضطراري در داخل اين فضاپيما قرار مي‌گيرند. فرض بر آن است كه آنها به فضا رفته اند.

سفر به مريخ ‪ ۲۵۰‬روز و برگشت از آن ‪ ۲۴۰‬روز طول مي‌كشد و سه شركت‌كننده يك ماه را بر روي اين سياره و به بيان دقيق‌تر در بخشي كه نشانگر اين سياره است، خواهند گذراند.

اين سه تن پيش از آنكه فضاپيما به زمين بازگردد، يك ماه را در مدول جداگانه‌اي سپري مي‌كنند. آنها درحالتي كه به پشت دراز كشيده و سر اندكي پايين تر از پاها قرار دارد وضعيت بي‌وزني را شبيه‌سازي مي‌كنند.

در اين فضاپيما همچنين علاوه بر يك مدول زيست پزشكي، يك مدول ذخيره‌سازي و سلامتي نيز وجود دارد.

اما اين خدمه بيشتر زمان خود را در يك مدول اقامتي ‪ ۱۵۰‬متر مكعبي خواهند گذراند كه شامل يك اتاقك براي هر نفر و همچنين يك اتاق مشترك و يك آشپزخانه است.

پيش از آنكه سفر شبيه‌سازي شده آغاز شود تمام آب و غذاي مورد نياز فضانوردان تامين مي‌شود. همچنين آنها هيچگونه دسترسي به الكل ، سيگار و تلويزيون نيز ندارند.

در اين ماموريت ارتباط با كنترل زميني و يا خانواده با يك تاخير ‪ ۲۰‬دقيقه‌اي در هر جهت انجام مي‌شود.

هزينه ماموريت مريخ ‪ ۵۰۰‬را كه ‪ ۱۵‬ميليون دلار برآورد شده، سازمان فضايي روسيه روس كاسموس تامين كرده است.

 

منبع : ایسنا

منبع : هنر فیزیک